20 kwietnia 2026
Zamrożenia ruchu w chorobie Parkinsona – jak sobie z nimi radzić?
Za nami Światowy Dzień Choroby Parkinsona – to dobry moment, by zwrócić uwagę na jeden z bardziej uciążliwych objawów choroby, jakim są tzw. „zamrożenia” ruchu (ang. freezing). To nagłe, krótkotrwałe epizody, w których osoba chora nie może rozpocząć lub kontynuować ruchu, najczęściej podczas chodzenia. Chorzy opisują to jako uczucie „przyklejenia stóp do podłoża”.
Zamrożenia pojawiają się szczególnie często przy rozpoczynaniu ruchu, zmianie kierunku, przechodzeniu przez drzwi lub w sytuacjach stresowych. Choć trwają zwykle kilka lub kilkanaście sekund, mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i samodzielność. Poniżej przedstawiamy praktyczne wskazówki, które mogą pomóc w radzeniu sobie z tym objawem – zarówno osobom chorym, jak i ich opiekunom.
Wskazówki dla osoby chorej
W sytuacji zamrożenia najważniejsze jest, aby nie próbować ruszyć „na siłę”. Pomocne mogą być następujące strategie:
- zatrzymanie się i świadome „zresetowanie” ruchu (krótka pauza, spokojny oddech),
- wykorzystanie rytmu – liczenie na głos, nucenie melodii lub wyobrażenie sobie tempa marszu,
- skupienie wzroku na punkcie przed sobą i wyobrażenie sobie linii do przekroczenia,
- zmiana wzorca ruchu, np. wykonanie kroku w bok lub marszu w miejscu,
- przenoszenie ciężaru ciała z jednej nogi na drugą przed wykonaniem kroku,
- wydawanie sobie prostych, konkretnych poleceń (np. „duży krok”, „pięta–palce”),
- unikanie wykonywania kilku czynności jednocześnie, zwłaszcza podczas chodzenia.
Regularne ćwiczenia ruchowe i współpraca z fizjoterapeutą mogą dodatkowo zmniejszać częstość epizodów.
Wskazówki dla opiekuna
Rola opiekuna w sytuacji zamrożenia jest kluczowa – odpowiednia reakcja może wzmocnić poczucie bezpieczeńsywa i zredukować stres chorego.
Warto pamiętać by:
- zachować spokój i dać choremu czas na „odblokowanie” ruchu,
- unikać ciągnięcia lub popychania, co może zwiększyć ryzyko upadku podopiecznego,
- stosować krótkie, jasne komunikaty (np. „stań prosto”, „duży krok”, „raz, dwa, trzy”),
- wspierać wykorzystanie rytmu poprzez liczenie, klaskanie lub spokojne nadawanie tempa,
- tworzyć z podopiecznym „punkty odniesienia”, np. poprzez wskazanie miejsca, które chory ma przekroczyć,
- dbać o bezpieczne otoczenie (usunięcie przeszkód, dobre oświetlenie, uporządkowaną przestrzeń),
- obserwować sytuacje, w których najczęściej dochodzi do zamrożeń.
Zamrożenia ruchu są trudnym doświadczeniem, ale dzięki odpowiednim strategiom często można je skutecznie ograniczać. Warto testować różne metody i dostosowywać je do indywidualnych potrzeb chorego.
Jeśli zamrożenia pojawiają się coraz częściej, prowadzą do upadków czy znacząco ograniczają codzienne funkcjonowanie, warto skonsultować się z neurologiem lub fizjoterapeutą.
Źródła:
https://www.parkinson.org/living-with-parkinsons/management/activities-daily-living/freezing
https://www.apdaparkinson.org/what-is-parkinsons/symptoms/freezing/
https://www.neuropt.org/docs/default-source/default-document-library/freezing-strategies-in-parkinson-disease—patient-final.pdf?sfvrsn=2f6c5a43_0
https://parkinsonseurope.org/parkinsonslife/tips-to-help-with-freezing-for-people-with-parkinsons/
Pliki cookies
Strona wykorzystuję pliki cookies w celu prawidłowego działania, korzystania z narzędzi analitycznych i marketingowych oraz zapewniania funkcji społecznościowych. Szczegóły znajdziesz w Polityce Prywatności. Czy zgadzasz się na wykorzystywanie plików cookies?